Contact onderbrekingen.

Vanuit gestalt gezien is contact maken een proces. We onderzoeken hoe het contactproces wordt onderbroken en hoe het voltooid kan worden. Meestal gebeurt de onderbreking zonder dat we ons daarvan bewust zijn.

Wanneer het contact met een behoefte wordt onderbroken, kan die behoefte niet worden vervuld. De behoefte verdwijnt echter niet; ze blijft op de achtergrond aanwezig en vraagt aandacht. Het kost energie om haar op de achtergrond te houden. Zo verstoort een onvervulde behoefte het huidige moment.

Een gestaltproces kan heel kort zijn. Ik heb honger, ik onderzoek waar ik zin in heb, ik eet, mijn behoefte is vervuld. De behoefte verdwijnt naar de achtergrond en er ontstaat weer ruimte voor iets nieuws.

Een gestaltproces kan ook jaren duren. Ik wil een studie gaan doen, ik onderzoek wat ik precies wil, ik meld me aan, ik ga studeren, jaren later haal ik mijn diploma. Ik geniet daarvan en na verloop van tijd verdwijnt ook dit weer naar de achtergrond. De gestalt is voltooid en er ontstaat ruimte voor een nieuwe behoefte, bijvoorbeeld de wens om ander werk te gaan doen.

Op allerlei manieren kan het proces van gestaltvorming worden onderbroken. Vaak gebeurt dat automatisch en zonder dat we het merken. Pas wanneer we deze patronen leren herkennen, kunnen we er iets aan veranderen. Bewustwording is het begin van verandering.
Tijdens dit jaar besteden we uitgebreid aandacht aan de verschillende manieren waarop een contactproces kan worden onderbroken en hoe het proces weer op gang kan komen:

• Desensitisatie
  Je merkt niet op wat je voelt of nodig hebt. Je voelt weinig in je lichaam en je emoties zijn vlak.
• Deflectie
  Je merkt iets wel op, maar buigt de energie af. Je maakt bijvoorbeeld een grap, verandert van onderwerp, praat ergens omheen, speelt iets terug of maakt iets kleiner dan het voor je is.
• Projectie
  Je schrijft iets wat van jou is, toe aan de ander. Wat je zelf voelt, wilt of denkt, zie je vooral bij de ander. Door de projectie terug te nemen, kun je weer contact maken met wat er werkelijk bij jou speelt en daardoor je behoefte beter vervullen.
• Confluentie
  Je ervaart weinig verschil tussen jezelf en de ander. Je gaat gemakkelijk mee met wat de ander voelt, vindt of wil en je verliest daarbij het contact met je eigen behoeften en grenzen. Daardoor is ook geen echt contact meer mogelijk met de ander.
• Introjectie
  Je hebt overtuigingen, normen of verwachtingen van anderen overgenomen zonder ze echt eigen te maken. Je hebt ze als het ware ‘geslikt’. Woorden als moeten en zo hoort het kunnen aanwijzingen zijn dat iets niet werkelijk van jou is. Introjecties moet je zien kwijt te raken zodat er ruimte komt voor je eigen waarden en normen.
• Retroflectie
  Je houdt jezelf tegen met spierspanning. De energie die voor de buitenwereld bedoeld is, richt zich hierdoor tegen jezelf. Veel lichamelijke klachten zoals gespannen kaken, een knoop in je maag, hoofdpijn, een brok in je keel en pijn in je schouders of onderrug, kunnen een teken van retroflectie zijn.
• Egotisme
  De behoefte is vervuld maar het proces wordt alsnog onderbroken. Je authentieke energie, de blijdschap, wil gaan stromen maar je houdt jezelf terug uit angst voor de reactie van de ander. Je bent bang dat de ander je overdreven vindt. In plaats van je volledig over te geven aan de ervaring en het contact, blijf je jezelf observeren.
  Egotisme is een onderbreking op het einde van het contactproces. Je mist hierdoor alsnog de bevrediging en groei van het voltooien van een gestalt.
  
  Als het contactproces niet onderbroken wordt kom je tot:
• Voltooiing
  De behoefte is bevredigd, het contactproces is voltooid en dat kan leiden tot een gevoel van verbinding, blijdschap, tevredenheid, opluchting, rust, helderheid of een gevoel van afronding.
• Assimilatie en groei
  Na de voltooiing komt je systeem tot rust. De assimilatie van het nieuwe en de daaruit voortvloeiende groei vinden, net als bij voedsel dat je tot je genomen hebt, onbewust plaats.
  De ervaring raakt op de achtergrond en er ontstaat weer ruimte voor iets nieuws.
  
  Bewustwording is hierbij steeds het uitgangspunt. Door te herkennen waar en hoe je het contact onderbreekt, ontstaat de mogelijkheid om iets anders te doen en het contactproces opnieuw op gang te brengen.